Putin Tramp və Si Cinpinlə ilk üçtərəfli görüşdə Ukraynada “üst-üstə düşən maraqlardan” danışıb

Foto: President of Russia, CC BY 4.0, Wikimedia Commons
19-11-2026 13:24

Rusiya prezidenti Vladimir Putin noyabrın 19-da Çinin Şençjen şəhərində ABŞ prezidenti Donald Tramp və Çin sədri Si Cinpinlə keçirdiyi üçtərəfli görüşdə üç ölkənin regional münaqişələrin həllində “əlbəttə, Ukraynadakı münaqişə də daxil olmaqla” çoxlu üst-üstə düşən maraqları olduğunu deyib. Rusiya, ABŞ və Çin liderlərinin bu tərkibdə ilk görüşü APEC sammitinin kənarında, “Tsilin Şançjuan” dövlət iqamətgahında keçirilib; liderlər birgə foto çəkdirəndən sonra qapalı danışıqlara başlayıblar.

Putinin sözlərinə görə, üç ölkəni təkcə İkinci Dünya müharibəsinin qalibi statusu deyil, “beynəlxalq sülhün və təhlükəsizliyin qorunmasına görə birgə məsuliyyət” birləşdirir. O, qlobal və regional iqtisadi əlaqələri, ərzaq və enerji təhlükəsizliyini də müzakirə etməyi təklif edib. Putin Ukrayna mövzusunu bir gün əvvəl Si Cinpinlə, noyabrın 19-da isə Trampın təşəbbüsü ilə keçirilən ikitərəfli görüşdə də müzakirə etdiyini bildirib.

Si Cinpin görüşün “tarixi əhəmiyyət” daşıdığını deyib: “Böyük dövlətlər ahəngdar yaşayanda dünya sülh içində olur”. Çinin rəsmi Sinxua agentliyinin yaydığı sözlərə görə, Si nüvə müharibəsində qalib olmayacağını və nüvə silahlarının “tamamilə qadağan olunmalı və məhv edilməli” olduğunu vurğulayıb.

Tramp isə dünyanın üç ən böyük nüvə dövlətinin “Yer üzündə nüvə silahlarının sayını necə azaltmaq və bu silahın nə vaxtsa işlədilməsi riskini necə azaltmaq” barədə danışmaq üçün “unikal imkanı” olduğunu deyib. O, nüvə silahının başqa ölkələrə yayılmasının qarşısını almaqda da əməkdaşlığa çağırıb və İranın heç vaxt nüvə silahı əldə etməyəcəyini təkrarlayıb. Görüşdən əvvəl Tramp Putinin müharibənin bitməsini istədiyini deyib: “Ümid edirəm ki, digər tərəf də bunu istəyir”.

“Əl-Cəzirə” telekanalının danışdığı analitiklər Ukrayna, İran, nüvə silahları və ticarət üzrə dərin fikir ayrılıqları səbəbindən görüşdən böyük razılaşmaların çıxacağını gözləmir. Kiçik ölkələrdə isə böyük dövlətlərin onların maraqlarını nəzərə almadan razılaşacağından narahatlıq var. Görüşün gündəmindəki Ukrayna müharibəsi və İran ətrafındakı gərginlik Rusiya və İranla həmsərhəd olan Azərbaycan üçün də birbaşa əhəmiyyət daşıyır: Hörmüz boğazındakı vəziyyət neft qiymətlərinə, bu isə Azərbaycan büdcəsinin gəlirlərinə təsir edir.

Digər xəbərlər